Modülün hesapladıkları
2B oturma, kil ve kumdan oluşan tabakalı bir profil üzerindeki bir temelin toplam oturmasını verir: her tabakanın ani (elastik) oturması ile kohezyonlu tabakaların konsolidasyon oturması, oturma–zaman eğrisiyle birlikte. Temel esnek bir dikdörtgen ya da şerittir; bir kazı girilmişse kazının tabanına yerleştirilir. Gerilmeler, birim şekil değiştirmeler ve oturma, temelin merkezinden geçen kesit üzerinde renk bantları olarak çizilir.
- Kohezyonlu tabakalar (kil, silt) önce Eu ve ν = 0.5 ile drenajsız olarak anında oturur, ardından gerilme yolları boyunca konsolide olur: kazı onları boşaltır ve şişirir; temel onları σ′p değerine kadar Cs, Cr ile, bu değerin ötesinde Cc ile (ya da mv ile) yeniden yükler.
- Granüler tabakalar (kum, çakıl) E′ ve ν′ ile anında ve drenajlı olarak oturur; konsolide olmazlar.
- Ani kısım, Steinbrenner etki faktörlerini tabaka tabaka kullanır; gerilme artışı Boussinesq ile hesaplanır. İkisi de hesap derinliğine kadar toplanır: merkez altındaki gerilme artışının q değerinin p yüzdesine düştüğü derinlik ya da profilin tabanı.
- Sonuçlar: esnek temelin merkezindeki oturma, köşesindeki (şeritte kenarındaki) oturma ve rijit bir temelin oturması, kazı kabarması, her tabakanın ve her dilimin oturması ile konsolidasyonun t50 ve t90 süreleri.
Hangi iş için hangi oturma modülü
- Yalnızca kil tabakaları, tam konsolidasyon yoluyla ve elastik kısım olmadan: Konsolidasyon oturması.
- Yalnızca kil tabakalarının ani oturması: Elastik oturma, kohezyonlu zemin; yalnızca kum ve çakıl tabakalarınınki: Elastik oturma, granüler zemin.
- Profilde her iki tür tabaka varsa ve renk bantları ile zaman eğrisiyle birlikte toplamı istiyorsanız bu modül.
- Başka yük şekilleri için yalnızca gerilme artışı: Zemin kütlesinde gerilmeler ailesi.
Modül oturmayı verir. Temelin taşıma gücü (bkz. Taşıma gücü ailesi), ikincil sıkışma ve farklı oturmanın yapısal etkisi kendi tasarım kontrollerinizle yapılır. Aile sayfası dört oturma modülünü listeler.
Başlamadan önce: nelere ihtiyaç var
| Ne | Notlar |
|---|---|
| Profil Kaynak: sondaj logları | Her tabaka için tabanının derinliği, türü (kohezyonlu ya da granüler), γ ve γsat. Tabakalar zemin yüzeyinden aşağı doğru boşluksuz sıralanır. |
| Rijitlik Kaynak: deneyler ve korelasyonlar | Her kil tabakası için Eu, her kum ya da çakıl tabakası için E′ ve ν′, MPa cinsinden. |
| Konsolidasyon verileri Kaynak: ödometre deneyleri | Her kil tabakası için e0, Cc, Cr, isteğe bağlı olarak Cs, OCR (ya da σ′p), Cv ve drenaj koşulu; mv yöntemi için ise mv. |
| Yeraltı suyu Kaynak: sondaj logları | Yeraltı su seviyesinin zemin yüzeyinden derinliği zw. |
| Kazı ve temel Kaynak: temel projesi | Kazı derinliği (temel seviyesi), temelin genişliği B ve boyu L (ya da bir şerit) ve temel seviyesindeki brüt basınç qgross. |
Sekiz adımda hızlı başlangıç
- Modülü açın ve birimleri seçin
Oturma ailesinden 2B oturma modülünü açın. Başlıkta SI · kN, SI · tf ya da US seçeneğini belirleyin; yanındaki İşaret seçicisi oturmanın pozitif ya da negatif gösterilmesini belirler.
- Zemin profilini girin
Zemin profili bölümüne her tabakanın tabanını, türünü, adını, γ ve γsat değerlerini yazın; + Tabaka ekle altta bir tabaka ekler.
- E ve ν değerlerini, ardından konsolidasyon verilerini girin
Elastik parametreler bölümüne E değerini (ve granüler tabakaların ν′ değerini), Sıkışabilirlik bölümüne kil verilerini yazın.
- Yeraltı suyunu, kazıyı ve temeli girin
Yeraltı suyu bölümüne zw değerini yazın; Kazı bölümünde Evet ya da Hayır seçeneğini ve kazı derinliğini belirleyin; Temel bölümünde şekli seçip B, L ve qgross değerlerini yazın.
- Analiz ayarlarını seçin
Analiz ayarları bölümünde sıkışabilirlik yöntemini, σ′p tanımını, hesap derinliğini, dilim kalınlığını ve zaman eğrisinin istenip istenmediğini seçin.
- Analiz et düğmesine basın
Model sekmesinin altındaki Analiz et düğmesine basın. Girdiler kilitlenir ve çizim Kontürler görünümünü gösterir.
- Sonucu okuyun
Sonuçlar sekmesi Se değerini, konsolidasyon oturmasını, toplamı, kabarmayı, köşe ve rijit temel oturmasını, ardından her tabakayı ve her dilimi verir.
- Hesabı ve raporu alın
Hesaplar sekmesi bir dilimi adım adım yazar; Rapor sekmesi PDF ya da Word dosyası kaydeder.
Ekran: beş görünüm
Düzen, her GeoTerva modülünün paylaştığı düzendir (çalışma alanı kılavuzu). Çizimin beş görünümü vardır ve üstündeki düğmelerle seçilir; başlık birimleri ve işaret kuralını taşır.

- Kesit, temelin merkezinden geçen enine kesittir ve ölçekli çizilir: tabakalar türleri ve parametreleriyle, yeraltı su seviyesi, kazı, temel, hesap dilimleri ve hesap derinliği zlim. Girdileri yazdıkça onları izler; Analiz et işleminden sonra üstte ani, konsolidasyon, toplam ve kabarma değerlerini de verir. Göster altında üç seçenek vardır: Dilimler, Ölçüler ve Tabaka etiketleri.
- Kontürler, tüm kesit üzerine tek bir alanı renk bantlarıyla boyar.
- Gerilmeler, merkez eksen üzerindeki düşey gerilmeleri derinliğe karşı çizer; gerilme değişimleri sağdadır.
- Oturma, her derinlikteki bir noktanın oturmasını, birim şekil değiştirmesini ya da kabarmasını boyar; her dilimin sıkışması sağdadır.
- Zaman, oturmayı zamana karşı çizer.
Modül açıldığında çizim Kontürler görünümünü gösterir; Analiz et düğmesine basılana kadar boş kalır. Profili girerken görmek için Kesit görünümünü seçin. Bir analizden sonra Girdileri düzenle düğmesi çizimi Kesit görünümüne geri getirir.


Kontürler
Alan düğmeleri büyüklüğü seçer: σv, u, σ′v0, σ′p, Δσexc, Δσload, σ′exc, σ′final (Analiz et işleminden sonra varsayılan) ve E. Gösterge, bantların sınırındaki değeri verir: alanın en küçük ve en büyük değeri arasında 36 eşit bant. Alan yanındaki ? büyüklükleri açıklar. Göster altında iki seçenek vardır: Temel ve Tabaka etiketleri.


Gerilmeler
Eğriler altında yedi seçenek vardır: σv, u, σ′v0, σ′p, σ′exc, σ′final ve net değişim. Üstteki taralı bant, kazıyla kaldırılan kısımdır.

Oturma
Alan düğmeleri Toplam S, Ani Se, Konsolidasyon Sc, Birim şekil değiştirme εv ve Kabarma düğmeleridir. Bir noktadaki değer, o nokta ile hesap derinliği arasındaki zeminin sıkışmasıdır; dolayısıyla merkez eksen üzerinde temel seviyesindeki değer, Sonuçlar sekmesindeki oturmadır. Renkler sınıflar hâlindedir (1 · 1.5 · 2 · 3 · 5 · 7 × 10 değerinin n’inci kuvveti, en büyük değerin 1/300 kadarından başlayarak), böylece derindeki küçük hareketler kendi renklerini korur. Göster altında Oturma çanağı (temel seviyesinin büyütülmüş oturması), Etiketler ve Dilim çubukları (her dilimin ani, kabarma, şişme geri kazanımı, Cr ve Cc kısımları) bulunur.


Zaman
Eğriler, toplamı ve her kohezyonlu tabaka için birer eğriyi, özgün zeminden itibaren yerdeğiştirme olarak gösterir (kabarmanın yüklemeden önce tamamlandığı kabul edilir); Se anında oluşan değer olarak, nihai değer ve tüm profilin t50 ile t90 süreleri de çizilir. Eğriler altında toplam için bir ve her kohezyonlu tabaka için birer seçenek bulunur. Zaman ekseni, Logaritmik ve Doğrusal arasında geçiş yapar. Görünüm için zaman eğrisinin açık olması ve kil tabakalarında Cv değerinin girilmiş olması gerekir.

Sürüklenebilenler
Hiçbir şey. Çizimler modelin resimleridir: Model sekmesindeki değerleri değiştirin, çizim onları izler. Yakınlaştırma düğmesi yoktur, tekerlek yakınlaştırmaz ve çizim kaydırılamaz. Sonuçlar sekmesindeki bir tablo satırı kendi hesabını açar (bkz. Hesaplar).
Modelin bölüm bölüm girilmesi
Model sekmesinin sekiz bölümü vardır: Model verileri, Zemin profili, Elastik parametreler, Sıkışabilirlik, Yeraltı suyu, Kazı, Temel ve Analiz ayarları. Bir bölümü açıp kapatmak için başlığına tıklayın; bölümün altındaki İleri ve Geri düğmeleri bölümler arasında gezdirir. Analiz et düğmesi sekmenin altındaki bir çubukta bekler. Birimler her etiketin altında gösterilir; varsayılan değerler SI · kN ile gösterilir ve birimler değiştirildiğinde dönüştürülür. Çoğu kutunun boşaltılması modeldeki önceki değeri bırakır; bu nedenle bir kutu yanlışlıkla boş bırakılamaz; istisnalar aşağıda belirtilmiştir.
Model verileri
Model adı, Dosyaya kaydet… (indirilenler klasörünüze bir .gtrv dosyası), Dosya aç…, listesiyle birlikte Hızlı kayıt…, Yükle ve Sil ile Varsayılanlara dön. Hızlı kayıt… bir ad ister; var olan bir ad “Üzerine yazılsın mı?” diye sorar. Sil onay ister. Varsayılanlara dön örneği sormadan geri getirir ve “Girdiler modül varsayılanlarına döndü; tarayıcıda saklanan model artık budur.” yazar. Model olmayan bir dosya kırmızıyla “Model dosyası değil: …” mesajını verir.

Zemin profili
Her tabaka için bir satır, zemin yüzeyinden aşağı doğru. Başlangıç kendiliğinden doldurulur (üstteki tabakanın tabanı); Bitiş değerini siz yazarsınız. Başlangıç değerinin altında olmayan bir Bitiş kabul edilmez. Tür, Kohezyonlu ya da Granüler olur. + Tabaka ekle, altta 2 m kalınlığında, γ = 18.5 ve γsat = 19.0 kN/m³ değerli ve kil verili (Eu 15 MPa, e0 0.9, Cc 0.3, Cr 0.05, mv 0.0003 1/kPa, Cv 1 m²/yıl, OCR 1.2) kohezyonlu bir tabaka ekler; × bir tabakayı siler (sonuncusu silinemez) ve alttaki tabakalar yukarı kayar. Bir tabaka kohezyonluya çevrildiğinde, kil verisi yoksa aynı kil verisi doldurulur.

| Alan | Varsayılan | Sınırlar |
|---|---|---|
| Bitiş (tabaka tabanı), m · ft | 2 · 7 · 11 · 20 · 30 m | Başlangıç değerinin altında |
| Tür | Granüler · Kohezyonlu · Granüler · Kohezyonlu · Granüler | Kohezyonlu ya da Granüler |
| Ad | Dolgu, kumlu · Kil-1 (CL, yumuşak) · Kum (SM, orta sıkı) · Kil-2 (CH, katı) · Çakıllı kum (sıkı) | Metin |
| γ, kN/m³ · t/m³ · pcf | 18.0 · 17.5 · 19.0 · 18.0 · 20.0 | Yeraltı su seviyesinin üstündeki birim hacim ağırlık |
| γsat, kN/m³ · t/m³ · pcf | 19.0 · 18.0 · 20.0 · 18.5 · 21.0 | Yeraltı su seviyesinin altında |
Etki derinliği kuralıyla, profil hesap derinliğinin üstünde bitiyorsa son tabaka hesap derinliğine kadar devam eder (bkz. Analiz ayarları).
Elastik parametreler
Her tabaka için, tabakanın derinlik aralığını gösteren bir satır. Kohezyonlu bir satırda ν = 0.50 sabit olmak üzere “drenajsız, Eu”, granüler bir satırda ise “drenajlı, E′” yazar ve ν′ alınır. Tamamen temel seviyesinin üstündeki bir tabaka “Temel seviyesinin üzerinde — kazıyla kaldırılır; yalnızca birim hacim ağırlığı kullanılır.” yazar; hesap derinliğinin altındaki bir tabaka için sıkışmadığı belirtilir. Modül ve Poisson oranı yanındaki ?, E seçimine ilişkin bir not açar.

| Alan | Varsayılan | Sınırlar |
|---|---|---|
| E, MPa · kg/cm² · ksf | 8 · 35 · 15 · 70 MPa (sıkışan tabakalar) | 0 değerinin üzerinde; boş ya da 0 analizi durdurur |
| ν′ (yalnızca granüler) | 0.3 | 0 ile 0.49 arası |
Sıkışabilirlik
Sıkışan her kohezyonlu tabaka için bir satır; diğer satırlar neden sıkışmadıklarını söyler (“Granüler tabaka — yalnızca elastik olarak oturur: konsolidasyon parametresi yok.”). Tablo panelin genişliğine sığar. Seçmediğiniz yöntemin kutuları grileştirilir: e – log σ′ yönteminde mv, mv yönteminde ise e0, Cc, Cr, Cs. Cv yalnızca zaman eğrisi açıkken kullanılır. Laboratuvar değeri seçildiğinde OCR sütunu σ′p olur.

| Alan | Varsayılan | Sınırlar |
|---|---|---|
| e0 | 1.05 · 0.85 | — |
| Cc · Cr | 0.25, 0.05 · 0.30, 0.06 | — |
| Cs: boş = Cr | boş · 0.04 | Boşaltılması kabul edilir |
| mv, 1/kPa | 0.00040 · 0.00025 | — |
| Cv, m²/yıl | 2.00 · 1.00 | — |
| OCR ya da kPa cinsinden σ′p | 1.6 · 1.3 (ya da 90 · 150 kPa) | OCR en az 1 |

Drenaj, Çift yönlü (H/2) (su tabakanın üstünden ve altından çıkar; varsayılan) ya da Tek yönlü (H) olur. H, tabakanın temel seviyesinin altındaki kalınlığıdır; dolayısıyla 5 m kalınlığındaki Kil-1 tabakasının, 2 m kazının altındaki drenaj yolu Hdr 2.5 m olur. Cs boş olduğunda şişme için Cr kullanılır ve Uyarılar penceresi bunu söyler (“Cs verilmedi — şişme için Cs = Cr = 0.05 kullanılıyor.”). Bu durumda modül Cr ve Cs değerlerini birlikte değiştirir: Cs boşken Cr = 0.10 yerine 0.05 alınması, varsayılan örneğin kabarmasını −69.1 mm’den −131.6 mm’ye değiştirir.
Yeraltı suyu
Tek değer: yeraltı su seviyesinin zemin yüzeyinden derinliği zw. Bunun altında boşluk suyu basıncı hidrostatiktir ve yeraltı su seviyesi kazıyla değişmez. Negatif bir değer 0 olarak alınır.

| Alan | Varsayılan | Sınırlar |
|---|---|---|
| zw, m · ft | 2.00 m | 0 veya daha fazla |
Kazı
Yüklemeden önce bir kazı için Evet ya da Hayır; Evet seçildiğinde kazı tabanı temel seviyesidir, kaldırılan yük qremoved orada başlangıçtaki efektif örtü yüküdür ve kil tabakaları şişer. 0 derinlik Hayır ile aynıdır. Kazı planı, yükü boşaltan planı verir: Temelle aynı, Kendi planı (Bexc ve Lexc yazılır) ya da Geniş (I = 1) (boşaltma her derinlikte tam etki eder). Kazıdan sonraki yerdeğiştirmeler, oturmanın nereden ölçüleceğini seçer: Korunur — başlangıçtaki zeminden itibaren (kabarma ayrıca verilir ve konsolidasyon Sc + kabarmadır) ya da Yüklemeden önce sıfırlanır (oturma kabarmış tabandan ölçülür, dolayısıyla kabarmanın yeniden sıkışmasını da içerir). Düğmelerin altındaki bir not seçtiğiniz seçeneği açıklar.

| Alan | Varsayılan | Sınırlar |
|---|---|---|
| Dexc, m · ft | 2.00 m | 0 veya daha fazla |
| Kazı planı | Temelle aynı | Üç düğme |
| Yerdeğiştirmeler | Korunur — başlangıçtaki zeminden itibaren | İki düğme |
Temel
Dikdörtgen / radye ya da Şerit; şeridin boyu yoktur. Girdileri üç salt okunur değer izler: temel seviyesi, qremoved ve qnet = qgross − qremoved. qgross temel seviyesindeki brüt basınçtır; ani oturma qnet değerini kullanır.

| Alan | Varsayılan | Sınırlar |
|---|---|---|
| B, m · ft | 10.00 m | En az 0.1 m |
| L, m · ft | 15.00 m | En az 0.1 m |
| qgross, kPa · t/m² · ksf | 120 kPa | 0 veya daha fazla |
Analiz ayarları
Sıkışabilirlik yöntemi: e – log σ′ (Cc, Cr, Cs, e0 ile) ya da ayrı bir doğrusal yol olan mv. Ön konsolidasyon basıncı: OCR (σ′p = OCR · σ′v0) ya da Laboratuvardan σ′p. Oturma hesabı derinliği: Etki derinliği (Δσ = p · q) ya da Profilin tabanı; birincisinde p değerini yazın (5 ile 50 %; bunun dışında yazılan değerler sınıra çekilir). Üç salt okunur değer zlim, temel seviyesinin altındaki derinliği ve profilin sonunu verir ve bir not profilin devam ettirildiğini ya da kesildiğini söyler. Başlığın yanındaki ?, bir çizimle birlikte yaygın şekiller için z′ derinliğini içeren bir not açar. Dilim kalınlığı Δz (0.05 ile 2 m), bir dilimin en büyük kalınlığıdır. Zamana bağlı konsolidasyon: Yalnızca nihai oturma ya da Oturma–zaman eğrisiyle.

| Alan | Varsayılan | Sınırlar |
|---|---|---|
| Yöntem · σ′p tanımı | e – log σ′ · OCR | Her biri için iki düğme |
| Hesap derinliği · p | Etki derinliği · 10 % | 5 ile 50 % |
| Δz, m · ft | 0.50 m | 0.05 ile 2 m |
| Zaman eğrisi | Oturma–zaman eğrisiyle | İki düğme |

Dilimler her tabakada temel seviyesi ile zlim arasında oluşturulur, yeraltı su seviyesinde bölünür ve her biri en çok Δz kalınlığındadır. Varsayılan örnekte yeraltı su seviyesi Kil-1 tabakasının üstüyle çakışır; bu nedenle kohezyonlu tabaka 10 dilime (her biri 0.50 m), profil ise toplamda 51 dilime bölünür. Daha ince bir dilim sonucu çok az değiştirir: Δz = 0.25 m için 198.1 mm, 2 m için 197.0 mm.
Yöntemin ve seçeneklerin belirlenmesi
Hesap derinliği
Etki derinliği kuralı, merkez altındaki gerilme artışının q değerinin p oranına düştüğü yere kadar toplar; varsayılan değer 10 %’dir. Profil bu derinliğin üstünde bittiğinde son tabakanın aynı özelliklerle devam ettiği kabul edilir (Sonuçlar tablosunda “30.00 ile 65.40 m arasında devam ettirilmiştir (kabul edilmiştir)” yazar; örneğin 10 m’lik bir şerit için); profil daha derinse alttaki zemin sıkışmaz. Profilin tabanı son tabakanın sonunda durur; bu, hemen altında rijit bir tabaka bulunduğunda uygundur: varsayılan örnek bu durumda 30.00 m’ye kadar toplar ve 198.3 mm değerini verir, etki derinliği kuralıyla ise 198.0 mm bulunur. Daha büyük bir p daha erken durur (20 %: 194.7 mm; 5 %: 199.0 mm).
Yerdeğiştirmeler korunur ya da sıfırlanır
Korunur — başlangıçtaki zeminden itibaren seçildiğinde yalnızca kaldırılan örtü yükünü geri getiren bir yük oturma oluşturmaz; Yüklemeden önce sıfırlanır seçildiğinde aynı yük, tabanın kabardığı kadar oturur. Yapı inşa edilmeden önce kabarmanın gelişmesi için kazı yeterince uzun süre açık kalıyorsa sıfırlama seçeneğini kullanın. Varsayılan örnekte korunur seçeneği S = 198.0 mm, sıfırlanır seçeneği 267.1 mm verir; her iki ölçü de Sonuçlar tablosunda her zaman gösterilir.
Kazı planı
Boşaltma, belirttiğiniz plana göre gerçekleşir. Varsayılan örnekte Temelle aynı toplam 198.0 mm, 20 × 30 m boyutlu Kendi planı 184.5 mm ve Geniş (I = 1) 174.7 mm verir; boşaltmanın daha büyük bölümü kile ulaştığından kabarma −69.1 mm’den başlayıp −80.4 ve −89.6 mm’ye çıkar.
mv yöntemi
mv ile aynı mv hem boşaltmada hem yeniden yüklemede kullanılır; varsayılan örnek toplamda 254.8 mm verir (kabarma −91.3 mm). Yöntem e0, Cc, Cr, Cs ya da σ′p değerlerini kullanmaz.
Laboratuvardan σ′p
Laboratuvardan σ′p seçildiğinde modül, her kil tabakası için yazdığınız σ′p değerini σ′v0 değerinin altına inmemek koşuluyla alır. Varsayılan 90 ve 150 kPa değerleri daha derindeki dilimlerin gerilmesinin altındadır; bu nedenle analiz bir uyarı ve 248.8 mm toplam verir; kendi deneylerinizin değerlerini yazın.
Analiz edin ve sonuçları okuyun
Analiz et düğmesine basın. Çubuk altı adımı sayar (başlangıç gerilmeleri, kazı boşaltması, temel yüklemesi, ani oturma, konsolidasyon, zaman), ardından “Analiz edildi — 4 tabaka, 51 dilim, 27.47 m derinliğe kadar” yazar ve Uyarılar (0) ile Girdileri düzenle düğmelerini gösterir. Bir bildirim “Analiz edildi — renk bantları seçilen alanı gösterir; ayrıca Gerilmeler, Oturma, Zaman ve Sonuçlar sekmesine bakın.” der. Modül Model sekmesinde kalır ve çizim Kontürler görünümüne geçer; sayılar için Sonuçlar sekmesini açın. Girdiler, Girdileri düzenle düğmesine basana kadar kilitlidir (“Sonuçlar silindi — girdiler düzenlenebilir.”); birimler ve işaret yine de değiştirilebilir.

Toplam oturma bloğunda altı kart vardır. Varsayılan örnek için değerleri:

| Kart | Değer |
|---|---|
| Ani (elastik) oturma Se, esnek temel, merkez | +41.7 mm |
| Kohezyonlu tabakaların konsolidasyon oturması (başlangıçtaki zeminden itibaren, Sc + kabarma) | +156.3 mm |
| Toplam oturma S = Se + Sc, esnek temelin merkezi | +198.0 mm |
| Kazı kabarması (şişme) | −69.1 mm |
| Esnek temelin köşesindeki toplam oturma (şeritte kenar) | +168.7 mm |
| Toplam, rijit temel: Se ≈ 0.93 × merkez, artı Sc | +195.1 mm |
Kartların altındaki bir satır qgross, qremoved, qnet, temel seviyesini, yöntemi, σ′p kaynağını ve hesap derinliğini yineler. İşaretler İşaret seçicisini izler: kartlarda, tablolarda, çizimlerde ve raporda oturma pozitif ve kabarma negatif ya da bunun tersi (düşey yerdeğiştirme yukarı doğru pozitif); Hesaplar sekmesi klasik işaretleri korur ve bunu belirtir.
Tabakalar tablosu
Sıkışan her tabaka için bir satır: H (sıkışan kalınlık), E, Se, kabarma, Sb (kabarmayı geri kazandıran yeniden yükleme, Cs boyunca geri), Sr (σ′p değerine kadar Cr), Sv (bunun ötesinde Cc), Sc = Sb + Sr + Sv, tabaka toplamı S ve zaman eğrisiyle birlikte Hdr, t50 ve t90. Tablo bazı boyutlarda panelden geniştir: son sütunlara ulaşmak için yana kaydırın. Tabaka toplamı, yerdeğiştirmeler korunduğunda Se + (Sc + kabarma), sıfırlandığında ise Se + Sc olur.

| Tabaka | Se · kabarma · Sc | S · t50 · t90 |
|---|---|---|
| Kil-1 H 5.00 m, E 8.0 MPa | +20.8 · −62.6 · +198.4 | +156.6 mm · 0.62 · 2.7 yıl |
| Kum H 4.00 m, E 35.0 MPa | +5.6 · — · — | +5.6 mm |
| Kil-2 H 9.00 m, E 15.0 MPa | +14.1 · −6.5 · +27.0 | +34.6 mm · 4.0 · 17 yıl |
| Çakıllı kum H 7.47 m (zlim değerine kadar) | +1.2 · — · — | +1.2 mm |
| Toplam | +41.7 · −69.1 · +225.4 | +198.0 mm · 0.72 · 3.7 yıl |
Her tabaka toplamı milimetre cinsindendir; Kil-1 tabakasının Sc değeri (+198.4), net katkısından (+135.8) büyüktür, çünkü önce −62.6 mm kabarma geri kazanılır. Toplam satırı tüm profilin t50 ve t90 sürelerini verir: kohezyonlu tabakaların toplam konsolidasyonunun Sc değerinin 50 % ve 90 % değerlerine ulaştığı zamanlar; ani oturma orada hemen oluşur.
Dilim dilim
Tabakaların altında bir tablo her dilimi listeler: z, tabaka, σ′v0, σ′p, σ′exc, σ′final, Rejim ve Se, kabarma, Sc ve S. Tüm sütunlar, E, ΔH, σv0, u0, Δσexc, Δσload, Sb, Sr ve Sv sütunlarını ekler. Rejim, yüklemeyi hangi indisin taşıdığını söyler: Cr → Cc (yeniden sıkışma, ardından bakir sıkışma), Yalnız Cr, Yalnız Cc, Cs (kabarma geri kazanıldı), Cs (net boşalma), mv ya da granüler dilim için Yalnız elastik. Bir satıra tıklamak hesabını açar.

Uyarılar
Analiz söyleyecek bir şey bulduğunda Uyarılar penceresi Analiz et işleminden sonra kendiliğinden açılır; analizin uyarılarını ve kabullerini listeler. Sonuçlar ve Rapor sekmelerinin üstündeki renkli bir çubuk ilk uyarıyı bir Uyarılar düğmesiyle yineler; Model sekmesi çubuğundaki Uyarılar (n) pencereyi yeniden açar.

Hesaplar sekmesi, Rapor ve Teori
Hesaplar
Sekme, sayılarınızla bir dilimi yazar; dilimi Dilim listesinden (z, tabaka ve dilim oturması) seçin ya da dilim tablosunda bir satıra tıklayın. Dilimin rejimi sağda görünür. Adımlar numaralıdır ve tıklamayla açılır: 1 başlangıç gerilmeleri, 2 ön konsolidasyon basıncı (kil), 3 kazı — boşaltma ve şişme (kil), 4 temel yüklemesi — Boussinesq, 5 dilimin ani (elastik) oturması, 6 dilimin konsolidasyon sıkışması (kil), 7 dilim, tabaka ve toplam ve 8 zaman (zaman eğrisi açık olan bir kil tabakası için). Granüler dilimlerde 2, 3, 6 ve 8 numaralı adımlar yoktur.

Rapor
Rapor sekmesinde bir kapak formu (Proje, Konum, İşveren, Rapor no., Tarih, Hazırlayan (ad soyad), Unvan / uzmanlık, Kontrol eden, Notlar; tarayıcıda saklanır ve model dosyasıyla birlikte kaydedilir) ve PDF olarak kaydet (bir yazdırma penceresi açar: “PDF olarak kaydet” seçin) ve Word indir (.docx) düğmeleriyle özet raporun canlı bir önizlemesi bulunur. Düğmeler Analiz et işleminden sonra çalışır. Rapor on bir bölümden oluşur: giriş ve kapsam; zemin profili ve parametreler; kazı, temel ve hesap derinliği; yöntem ve kabuller; ani oturma; konsolidasyon oturması; toplam oturma; dilim dilim; zamana bağlı konsolidasyon (zaman eğrisi açıkken); özet; kaynaklar. Kesit, Gerilmeler, Kontürler, Oturma ve Zaman görünümlerinin çizimlerini içerir.

Teori
Teori sekmesi 21 bölümden oluşur: kapsam; kohezyonlu ve granüler tabakalar; ani oturma; Steinbrenner etki faktörleri; tabakalı profil ve net basınç; kohezyonlu tabakaların gerilme yolu; dilimler ve başlangıç gerilmeleri; ön konsolidasyon basıncı; kazı; gerilme artışı; hesap derinliği; sıkışma rejimleri; oturmanın nereden ölçüldüğü; mv yöntemi; esnek ve rijit temeller; toplam oturma; zamana bağlı konsolidasyon; renk bandı alanları; işaret kuralı ve kabuller; kapsam dışı konular; kaynaklar.
Çözümlü örnek
Varsayılan örnek: 10 × 15 m boyutlarında bir radye, qgross = 120 kPa, 2 m derinliğindeki bir kazının tabanında; yeraltı su seviyesi 2 m; Kil-1 2 ile 7 m arasında (Eu 8 MPa, e0 1.05, Cc 0.25, Cr 0.05, OCR 1.6, Cv 2 m²/yıl), kum 7 ile 11 m arasında (E′ 35 MPa), Kil-2 11 ile 20 m arasında (Eu 15 MPa, e0 0.85, Cc 0.30, Cr 0.06, Cs 0.04, OCR 1.3, Cv 1 m²/yıl), çakıllı kum 20 ile 30 m arasında (E′ 70 MPa); üstte 18 kN/m³ dolgu. p = 10 % ile etki derinliği, Δz = 0.5 m, yerdeğiştirmeler korunur.
Kaldırılan yük ve hesap derinliği
- qremoved = σ′v0(2.00 m) = 18.0 × 2.00 = 36.0 kPa; qnet = 120.0 − 36.0 = 84.0 kPa.
- Merkez altındaki gerilme artışının q değerinin 10 % değerine düştüğü, temel seviyesinin altındaki derinlik z′ = 25.47 m olduğundan zlim = 2.00 + 25.47 = 27.47 m olur; bu değer profilin sonunun (30 m) üstündedir: Çakıllı kum yalnızca 7.47 m boyunca sıkışır.
Elle bir dilim: 3.25 m, Kil-1
- σv0 = 18.0 × 2.00 + 18.0 × 1.25 = 58.50 kPa, u0 = 9.81 × 1.25 = 12.26 kPa, σ′v0 = 46.24 kPa; σ′p = 1.60 × 46.24 = 73.98 kPa.
- Boşaltma: z′ = 3.25 − 2.00 = 1.25 m, Iexc = 0.9927, Δσexc = −36.00 × 0.9927 = −35.74 kPa, σ′exc = 10.50 kPa. Kabarma = −0.05 × 0.50/(1 + 1.05) × log(46.24/10.50) = −7.85 mm.
- Yükleme: Iz = 0.9927, Δσload = 119.1 kPa, σ′final = 10.50 + 119.1 = 129.6 kPa, σ′p değerinin üstünde: rejim Cr → Cc.
- Sb = +7.85 mm (Cs boyunca σ′v0 değerine geri), Sr = 0.05 × 0.50/2.05 × log(73.98/46.24) = +2.49 mm, Sv = 0.25 × 0.50/2.05 × log(129.6/73.98) = +14.85 mm; Sc = +25.19 mm; kabarma düşüldüğünde net +17.34 mm.
- Ani: Se = 84.0 × (1 − 0.5²)/8000 × [F(1.50 m) − F(1.00 m)] = +1.42 mm (radyenin merkezine ait Steinbrenner F değeri). Dilimin S değeri = 1.42 + 17.34 = 18.76 mm.
Bunlar, Hesaplar sekmesinin o dilim için verdiği sayılardır (σ′v0 46.24, σ′p 73.98, σ′exc 10.50, kabarma −7.85, Sc 25.19, S 18.76 mm); aynı formüllerden yazılmış tüm profilin bağımsız bir yeniden hesabı da Sonuçlar sekmesindeki toplamları verir: Se = 41.7, Sc + kabarma = 156.3, S = 198.0, köşe 168.7, rijit 195.1 mm, t50 = 0.72 ve t90 = 3.7 yıl.
Zamanın elle hesabı
Kil-1, temel seviyesinin altında 5.00 m kalınlığa sahiptir ve çift yönlü drenajlıdır; dolayısıyla Hdr = 2.50 m: t50 = 0.197 × 2.50²/2.00 = 0.62 yıl ve t90 = 0.848 × 2.50²/2.00 = 2.7 yıl. Kil-2: Hdr = 4.50 m, t50 = 0.197 × 4.50²/1.00 = 4.0 yıl, t90 = 17 yıl. Tüm profil (0.72 ve 3.7 yıl), Sc değerleriyle ağırlıklandırılmış iki eğrinin toplamıdır.
Aynı model diğer birim sistemlerinde
Analiz et işleminden sonra birimler değiştirildiğinde kartlar, tablolar ve hesap adımları dönüştürülür; çizimler SI biriminde kalır. US: Se +1.64 in, konsolidasyon +6.15 in, toplam +7.80 in (198.0 mm / 25.4), kabarma −2.72 in, köşe +6.64 in, rijit +7.68 in; zlim = 90.12 ft ve qremoved = 0.75 ksf. SI · tf: oturmalar mm cinsinden aynıdır; qgross = 12.2, qremoved = 3.7 ve qnet = 8.6 t/m² olup E kg/cm² cinsinden gösterilir (8 MPa değeri 82 olarak okunur).

Her girdi yanıtı nasıl değiştirir
Her satır, modül üzerinde çalıştırılarak varsayılan örnekte yalnızca bir girdiyi değiştirir (toplam S 198.0 mm, Se 41.7 mm). Diğer tüm veriler çözümlü örnekteki gibidir.
| Değişiklik | Se, mm | S, mm |
|---|---|---|
| Varsayılan | 41.7 | 198.0 |
| qgross 60 kPa qnet = 24 kPa | 11.9 | 36.7 |
| qgross 180 kPa | 71.5 | 350.5 |
| B 5 m (L 15 m) zlim 19.53 m değerine düşer | 33.1 | 158.1 |
| Radye 20 × 30 m zlim 52.94 m değerine yükselir | 55.2 | 266.5 |
| 10 m genişliğinde şerit zlim 65.40 m, profil devam ettirilmiştir | 47.6 | 219.2 |
| Kazı yok temel zemin yüzeyinde | 76.2 | 272.5 |
| Yerdeğiştirmeler sıfırlanır | 41.7 | 267.1 |
| Yeraltı su seviyesi 5 m | 41.7 | 155.8 |
| Yeraltı su seviyesi 0.5 m | 48.3 | 288.0 |
| Kil-1 OCR 1.0 normal konsolide | 41.7 | 297.6 |
| Kil-1 OCR 3.0 | 41.7 | 110.7 |
| Kil-1 Cc 0.40 | 41.7 | 264.6 |
| Kil-1 e0 1.5 | 41.7 | 173.6 |
| Kil-1 Eu 16 MPa | 31.3 | 187.6 |
| Kum E′ 70 MPa | 38.9 | 195.2 |
| mv yöntemi | 41.7 | 254.8 |
Ani oturma rijitliğe ve net gerilmeye bağlıdır, konsolidasyon verilerine bağlı değildir; konsolidasyon oturması ise kil verilerine, yeraltı su seviyesine, kazıya ve yüke bağlıdır. İlk satırlar arasında S değeri 36.7, 198.0 ve 350.5 mm olarak artarken qgross değeri 60, 120 ve 180 kPa olarak değişir; bu, orantılı artıştan fazladır, çünkü kil yeniden sıkışmadan bakir sıkışmaya geçmektedir. En büyük etkiye sahip girdi her modelde aynı değildir: burada Kil-1 tabakasının OCR değeri (denenen aralıkta 110.7 ile 297.6 mm) ve yeraltı su seviyesi (155.8 ile 288.0 mm), kum modülünden (195.2 ile 198.0 mm) daha fazla etki eder.
Zaman
| Değişiklik | t50, yıl | t90, yıl |
|---|---|---|
| Varsayılan (Kil-1 Cv 2 m²/yr, çift yönlü drenaj) | 0.72 | 3.7 |
| Kil-1 Cv 4 m²/yr | 0.37 | 2.1 |
| Kil-1 tek yönlü drenaj | 2.6 | 11 |
| Kazı 8 m (yalnızca Kil-2) | 4.0 | 17 |
Cv ve drenaj koşulu yalnızca zamanı değiştirir, nihai oturmayı değiştirmez (her durumda 198.0 mm).
İletiler
Analiz edilemiyor
“Analiz edilemiyor — 1 girdi hatası” (veya 2 ve daha fazlası) penceresi eksik olanları listeler; hiçbir hesap yapılmaz ve Model sekmesi düzenlemeye açık kalır. Ekrandan erişilebilen hatalar şunlardır:
- “Kil-1 (CL, yumuşak): Eu girilmedi — temel seviyesinin altında gereklidir.” (E kutusu boşaltılmıştır; granüler bir tabakanın E′ değeri için de aynıdır, sıkışabilirlik değerleri için modül hangisinin eksik olduğunu belirtir).
- “Kum (SM, orta sıkı): granüler tabaka için ν′ değeri en az 0 olmalı ve 0.5 değerinin altında kalmalıdır.” (ν′ kutusu boşaltılmıştır).

Uyarılar
Analiz çalışır ve Uyarılar penceresi açılır. Her biri modülün yazdığı biçimde alıntılanmıştır:
- “10 dilimde σ′p değeri σ′v0 değerinin altında kaldı (OCR < 1): σ′p = σ′v0 kullanıldı — konsolidasyonunu tamamlamamış (az konsolide) kil kapsam dışındadır.” (OCR değeri 1 altındaysa; laboratuvar değeriyle metin “(laboratuvar σ′p < σ′v0)” biçiminde olur).
- “Zaman eğrisi yok: Kil-1 (CL, yumuşak) için Cv girilmedi.” (zaman eğrisi açıkken Cv değeri 0 ise; oturmalar yine de verilir).
- “Kil-2 (CH, orta katı): γsat ≤ γw — efektif gerilme bu tabaka boyunca artmaz.”
- “Net gerilme pozitif değildir (qnet = -6.0 kPa): temel, kaldırılan örtü yükünün ötesinde zemini yüklememektedir; bu nedenle ani oturma pozitif değildir (negatif değer elastik geri dönmedir).” ardından “Brüt gerilme kaldırılan örtü yükünün altındadır (qnet < 0): yükleme, gerilmeleri başlangıç durumuna geri getirmemektedir.”
- “Kazıdan sonra 1 dilimde σ′exc değeri 0.1 kPa altında kaldı: σ′exc = 0.1 kPa kullanıldı (e – log σ′ bağıntısı sıfır gerilme civarında sınırsızdır; bu dilimlerin şişmesi bir model sınırıdır).”
- “Kazı zemin profilinin tabanına ulaşmaktadır (30.00 m).”

Kabuller listesi her zaman uyarıları izler: S = Se + Sc toplamı, kaldırılan yük, hesap derinliği, profilin devam ettirilmesi ya da kesilmesi, yerdeğiştirmeler, σ′p değerinin kaynağı ve Cs boş olduğunda bir not. Temel seviyesinin altında kil bulunmayan bir modelde “Toplam oturma S = Se” yazar.
İyi uygulama
- Hesap derinliğini kontrol edin. Büyük bir radyenin ya da bir şeridin etki derinliği son sondaj tabakasının çok altında kalabilir; bu durumda profil, son tabakanın özellikleriyle devam ettirilir. Hemen altında rijit bir tabaka bulunuyorsa Profil tabanı seçeneğini seçin.
- Kalın tabakaları bölün; rijitlik ya da OCR derinlikle değişiyorsa böyle yapın: modül her tabaka için tek bir değer takımı kullanır.
- Eu ve E′ değerlerini zemininize uygun deney ya da korelasyonlardan alın. Ani oturma E ile ters orantılıdır; Elastisite modülü ve Poisson oranı yanındaki yardım olağan aralıkları verir.
- Oturmanın referansını (korunur ya da sıfırlanır) kazının ne kadar süre açık kalacağına göre belirleyin ve kullandığınız referansı belirtin.
- Olağan dışı sonuçları bulmak için renk bantlarını kullanın: bir tabaka sınırında sıçrayan bant, rijitliğin ya da sıkışabilirliğin değiştiğini gösterir; gerilme ve oturma bantları derinlikle düzgün biçimde sönümlenmelidir.
- E biriminin ne olduğuna dikkat edin: SI biriminde MPa, US biriminde ksf.
- Modeli projeyle birlikte dosyaya kaydedin; hızlı kayıtlar yalnızca bu tarayıcıda saklanır.
Sık sorulan sorular
Ani oturma ile konsolidasyon oturması arasındaki fark nedir?
Ani oturma, yük uygulandığında oluşan elastik şekil değiştirmedir: kilde drenajsız (Eu ve ν = 0.5), kumda drenajlı (E′ ve ν′) koşulda hesaplanır. Konsolidasyon oturması ise boşluk suyu çıktıkça kilin yavaş sıkışmasıdır. Kumda yalnızca birincisi bulunur. Toplam oturma S = Se + Sc olur.
Modül neden kazı sorar?
Temel seviyesi kazı tabanıdır. Kazı, efektif örtü yükünü kaldırır; böylece kil şişer ve yük önce bu kabarmayı geri alır. Zemin yüzeyindeki bir temel için Hayır seçeneğini seçin: varsayılan örnek bu durumda 272.5 mm oturur; kazılı durumda ise 198.0 mm oturur.
“Korunur” ve “sıfırlanır” ne anlama gelir?
Korunur seçeneği oturmayı başlangıçtaki zeminden ölçer: kabarma ayrıca gösterilir ve yalnızca kaldırılan örtü yükünü geri getiren bir yük oturma oluşturmaz. Sıfırlanır seçeneği ise kabarmış kazı tabanından ölçer; dolayısıyla kabarmanın yeniden sıkışması oturma sayılır. Varsayılan örnek korunur seçeneğinde 198.0 mm, sıfırlanır seçeneğinde 267.1 mm verir.
Hesap derinliği nereden gelir?
Etki derinliği kuralında hesap derinliği, temel merkezinin altındaki gerilme artışının q değerinin p %’sine düştüğü derinliktir (10 % varsayılandır); temel seviyesinin altından ölçülür ve temel derinliğine eklenir. Analiz ayarlarındaki göstergeler bu değeri analizden önce gösterir.
Köşe oturması neden merkezden küçüktür?
Temel tamamen esnek kabul edilmiştir: ani oturması merkezde en büyük, köşede (şeritte kenarda) en küçüktür. Konsolidasyon oturması merkez eksenin konsolidasyonudur; dolayısıyla köşedeki toplam oturma, köşedeki ani oturma ile merkezdeki konsolidasyon oturmasının toplamıdır.
Rijit temel değeri nedir?
Rijit temel düzgün oturur. Modül, ani oturma kısmını esnek temelin merkez değerinin 0.93 katı olarak alır ve merkezin konsolidasyon oturmasını ekler: varsayılan örnek için 195.1 mm.
Kabarma negatif çıkıyor. Bu bir hata mıdır?
Hayır. Klasik işaret kabulünde oturma pozitif, kabarma negatiftir. Başlıktaki İşaret seçicisi, Hesaplar sekmesi dışında her yerde oturmayı negatif, kabarmayı pozitif olacak biçimde değiştirir.
Cs değerini boş bırakabilir miyim?
Evet. Bu durumda şişme için Cr kullanılır ve Uyarılar penceresi bunu belirtir. Bu durumda Cr değerinin değiştirilmesinin kabarmayı da değiştireceğine dikkat edin.
Girdilerim sayfa yenilendiğinde korunur mu?
Evet. Sayfa, analiz edilmişse analiz edilmiş durumda olmak üzere son modelle yeniden açılır. Varsayılanlara dön bu durumu siler. Dosyaya kaydet ya da Hızlı kayıt sürümleri saklar.
Çizimleri sürükleyebilir veya yakınlaştırabilir miyim?
Hayır. Çizimler yazdığınız değerleri izler; kontrol öğeleri görünümler ve bunların düğmeleridir.
Zaman eğrisi neden yok?
Eğri için zaman seçeneğinin açık olması, temel seviyesinin altında kohezyonlu bir tabaka bulunması ve her kil tabakasında Cv değerinin 0 değerinin üzerinde olması gerekir. Aksi halde Zaman görünümü boş kalır ve Cv eksikse bir uyarı tabakayı adıyla belirtir.
“30.00 ile 65.40 m arasında devam ettirildi (kabul)” ne anlama gelir?
Profil hesap derinliğinin üzerinde sona ermektedir; bu nedenle son tabakanın aynı özelliklerle devam ettiği kabul edilir. Altında rijit bir tabaka bulunuyorsa Profil tabanı seçeneğini seçin.